Η Γροιλανδία είναι το πιο πολύτιμο «οικόπεδο» του πλανήτη – Και ο Τραμπ το ξέρει
Η Γροιλανδία δεν είναι απλώς πάγος. Είναι σπάνιες γαίες, στρατιωτικές βάσεις και έλεγχος της Αρκτικής. Και γι’ αυτό ο Τραμπ τη βλέπει ως στρατηγικό «οικόπεδο» του μέλλοντος.
Όταν ο Ντόναλντ Τραμπ έβαλε για πρώτη φορά στο τραπέζι την ιδέα της απόκτησης της Γροιλανδίας, η διεθνής κοινότητα αντέδρασε με ειρωνεία. Ωστόσο, όπως δείχνουν πλέον οι εξελίξεις, η πρόταση δεν ήταν ούτε αυθόρμητη ούτε γραφική. Ήταν βαθιά στρατηγική.
Η Γροιλανδία εξελίσσεται σε ένα από τα πιο κρίσιμα γεωπολιτικά σημεία του πλανήτη, καθώς συνδυάζει τεράστιο ορυκτό πλούτο, κομβική γεωγραφική θέση και στρατιωτική σημασία στην καρδιά της Αρκτικής.
Κάτω από τον πάγο, κρίσιμα ορυκτά για τον 21ο αιώνα
Σύμφωνα με το Euronews, η Γροιλανδία εκτιμάται ότι διαθέτει έως και το 20% των παγκόσμιων αποθεμάτων σπάνιων γαιών, καθώς και σημαντικά κοιτάσματα γραφίτη, νικελίου, κοβαλτίου, χαλκού και σιδήρου, υλικά απολύτως αναγκαία για μπαταρίες, ηλεκτρικά οχήματα, ανεμογεννήτριες, αλλά και αμυντικές τεχνολογίες.
Το λιώσιμο των πάγων, αποτέλεσμα της κλιματικής αλλαγής, καθιστά πλέον αυτά τα κοιτάσματα τεχνικά και οικονομικά προσβάσιμα, μετατρέποντας τη Γροιλανδία από «παγωμένη περιφέρεια» σε μελλοντικό ενεργειακό κόμβο.
Η Κίνα στο επίκεντρο των αμερικανικών ανησυχιών
Η διάσταση που ανησυχεί περισσότερο την Ουάσιγκτον δεν είναι μόνο ο πλούτος, αλλά το ποιος τον ελέγχει. Σήμερα, η Κίνα κυριαρχεί στην παγκόσμια αγορά σπάνιων γαιών, τόσο στην εξόρυξη όσο και κυρίως στην επεξεργασία τους.
Όπως επισημαίνει το Euronews, η εξάρτηση της Δύσης από την Κίνα για κρίσιμες πρώτες ύλες έχει εξελιχθεί σε στρατηγικό κίνδυνο, ειδικά σε περιβάλλον γεωπολιτικής έντασης. Η Γροιλανδία προσφέρει στις ΗΠΑ μια εναλλακτική πηγή πρώτων υλών, εκτός κινεζικού ελέγχου.
Η Αρκτική ως νέο γεωπολιτικό σύνορο
Το Al Jazeera περιγράφει τη Γροιλανδία ως «κλειδί» στον έλεγχο της Αρκτικής. Με τους πάγους να υποχωρούν, νέοι θαλάσσιοι διάδρομοι ανοίγουν, μειώνοντας τις αποστάσεις μεταξύ Ευρώπης, Ασίας και Βόρειας Αμερικής. Η περιοχή μετατρέπεται σταδιακά σε νέο εμπορικό και στρατηγικό σταυροδρόμι, με τις Ηνωμένες Πολιτείες, τη Ρωσία και την Κίνα να διεκδικούν επιρροή.
Το στρατιωτικό αποτύπωμα των ΗΠΑ
Η αμερικανική παρουσία στη Γροιλανδία δεν είναι θεωρητική. Στο βόρειο τμήμα του νησιού λειτουργεί η βάση Pituffik (πρώην Thule), κρίσιμη για:
- συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης
- αντιπυραυλική άμυνα
- έλεγχο του Βόρειου Ατλαντικού και της Αρκτικής
Το Al Jazeera επισημαίνει ότι η βάση αποτελεί πυλώνα του αμερικανικού και νατοϊκού αμυντικού σχεδιασμού σε έναν κόσμο αυξανόμενων απειλών από τον Βορρά.
Δανία, αυτονομία και πολιτικά όρια
Τυπικά, η Γροιλανδία ανήκει στο Βασίλειο της Δανίας, αλλά διαθέτει ευρεία αυτονομία. Οι τοπικές αρχές εμφανίζονται ιδιαίτερα επιφυλακτικές απέναντι σε μεγάλες εξορυκτικές επενδύσεις, ειδικά σε ό,τι αφορά το ουράνιο και τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις.
Αυτός ο θεσμικός και πολιτικός «λαβύρινθος» είναι που, σύμφωνα με αναλυτές, κάνει την αμερικανική πλευρά να επιθυμεί πιο άμεσο έλεγχο και όχι απλώς συνεργασίες.
Το ενδιαφέρον των ΗΠΑ δεν είναι καινούργιο
Το ενδιαφέρον των Ηνωμένες Πολιτείες για τη Γροιλανδία δεν ξεκίνησε με τον Ντόναλντ Τραμπ. Ήδη από το 1946, η Ουάσιγκτον είχε προτείνει επίσημα την αγορά του νησιού από τη Δανία, αναγνωρίζοντας τη στρατηγική του αξία στον Ψυχρό Πόλεμο.
Η δημιουργία της αμερικανικής βάσης Thule τη δεκαετία του ’50 επιβεβαίωσε τον ρόλο της Γροιλανδίας ως κρίσιμου κρίκου στην άμυνα του Βόρειου Ατλαντικού. Ο Τραμπ απλώς έφερε στο φως, με τον δικό του ωμό τρόπο, μια γεωπολιτική σταθερά δεκαετιών.
Το συμπέρασμα
Η επιμονή του Τραμπ στη Γροιλανδία δεν ήταν παρορμητική. Ήταν μια πρόωρη προειδοποίηση για το πού κατευθύνεται ο παγκόσμιος ανταγωνισμός. Στα ορυκτά, στην Αρκτική και στις αλυσίδες ισχύος του μέλλοντος. Ο πάγος λιώνει. Τα κοιτάσματα αποκαλύπτονται. Και η Γροιλανδία μετατρέπεται σιωπηλά σε ένα από τα πιο πολύτιμα «οικόπεδα» του πλανήτη.